Το ελληνικό θέατρο στα χειρότερά του: Ζητείται κράχτης (και μια δημόσια συγγνώμη στη Γιούλη Ηλιοπούλου)

Ο Γάλλος ηθοποιός Louis Jouvet είχε πει πως το σινεμά είναι θέατρο σε κονσέρβα. Μήπως στην Ελλάδα του 2019 το θέατρο έχει γίνει μια μορφή τηλεόρασης που θυμίζει κρέας κρεμασμένο στο τσιγκέλι του χασάπη; 

Πριν από λίγες μέρες ανακοινώθηκε πως τον επόμενο χειμώνα θα δούμε στο θέατρο Παλλάς μία παράσταση με τον Σταμάτη Φασουλή στο ρόλο του Αριστοτέλη Ωνάση.  Την παράσταση θα σκηνοθετήσει λογικά ο Σταμάτης Φασουλής. Μαζί του (ως Μαρία Κάλλας) η Κατερίνα Παπουτσάκη, η ηθοποιός-πολυεργαλείο που θα ζήλευε και η Μέρυλ Στριπ για έναν και μοναδικό λόγο. Σιγά τώρα που θα μπορούσε η Μέριλ να παίξει με την ίδια ευκολία την Κάλλας και την Αλίκη Βουγιουκλάκη, η Κατερίνα δε δείχνει να έχει τέτοια θέματα όμως. Και Κάλλας και Αλίκη και Μελίνα και Βλαχοπούλου και Μαχάλια Τζάκσον άμα γουστάρει. Το κορίτσι που παλιότερα δήλωνε πως δεν θεωρεί τη Βάνα Μπάρμπα συνάδελφο του, μάλλον θα μπορούσε να διδάξει δυο τρία πραγματάκια (εκτός από τη Βάνα) και τη Μέρυλ.

Και Τζάκι Κέννεντυ ποια; Μα η Δήμητρα Ματσούκα φυσικά. Ποια άλλη θα μπορούσε να ερμηνεύσει το απόλυτο θηλυκό της Αμερικής, το ζουμέρο, λαϊκό κορίτσι που στο πέρασμα του αναστέναζαν οι εργάτες στις σκαλωσιές και βόγκαγαν οι ταξιτζήδες στα φανάρια;  Λένε πως όταν ο συγχωρεμένος ο Τζον Κέννεντυ επισκέφτηκε το πολυτελές πορνείο της Μαντάμ Κλοντ, είχε ζητήσει να του βρουν μια κοπέλα που να μοιάζει στην Τζάκι αλλά να διαθέτει και σεξαπίλ. Μάλλον ο αείμνηστος θα ήταν ο μόνος που θα έμενε ικανοποιημένος από το κάστινγκ.

Θεατρική πρόβλεψη #1: Η Καλομοίρα θα κονταροχτυπηθεί με την  Demy για το ρόλο της Χριστίνας Ωνάση.

Θεατρική πρόβλεψη #2: Η Κατερίνα Στικούδη θα ανακοινωθεί σύντομα για το ρόλο της Ζωζώς Σαπουντζάκη που γοητεύει τον νεαρό Αλέξανδρο Ωνάση. (Για τον Αλέξανδρο δεν ξέρουμε ακόμη κάτι, περιμένουμε νέα από τη στήλη Casting Couch στο apopse-theatraroume.gr) 

“Όποιος θέλει «να περάσει μήνυμα», να πάει στο τηλεγραφείο.”Σαμ Γκόλντγουιν, 1879-1974, Αμερικανός κινηματογραφικός παραγωγός

 

“Η αφετηρία και η βάση του θεάτρου, όπως και κάθε μορφής τέχνης, είναι η ποίηση και η μαγεία. Αν λείψουν αυτά, δεν υπάρχει θέατρο.” – Κάρολος Κουν

“Η ουσία της θεατρικής σκηνής είναι συγκέντρωση και διεισδυτικότητα.” –  Ηλίας Καζάν

“Για να είσαι ηθοποιός, αρκεί να μαθαίνεις τα λόγια σου και να μη σκοντάφτεις επάνω στα έπιπλα.” – Νόελ Κάουαρντ

Εσείς τι βλέπετε παρακολουθώντας το τρέιλερ της θεατρικής παράστασης “Γοργόνες και Μάγκες” του 2017; Μια αξιοπρεπέστατη, εμπνευσμένη μεταφορά του λατρεμένου μιούζικαλ ή μια εναλλακτική ταινία πορνό του Δημήτρη Σειρηνάκη  χωρίς ερωτικές σκηνές;

 

Έχετε σκεφτεί ποτέ το πως μπορεί να φαίνεται ένα χιλιοπαιγμένο επεισόδιο του “Στην υγεια μας” στα μάτια ενός μακροχρόνιου χρήστη ναρκωτικών ουσιών; Σας έχει πάρει ποτέ ο ύπνος στον καναπέ παρακολουθώντας ελληνική ταινία αφού έχετε φάει πρώτα έξι σουβλάκια δίπιτα και τρία πιάτα γίγαντες;  Μήπως τα όνειρα σας ήταν κάπως έτσι;

 

Προσπαθήστε τώρα να φανταστείτε ένα παράλληλο σύμπαν όπου τα εορταστικά αποκριάτικα επεισόδια του “Εμείς κι Εμείς” είναι η πραγματικότητα σας κι εσείς είστε η Αντωνία.

 

“Για να πάρεις ένα καλό ρόλο επάνω στη σκηνή, πρέπει να είσαι έτοιμος να παίξεις σωστά τον ρόλο σου στα παρασκήνια.” – Αρόν Βιγκούσιν

Τα παλιά χρόνια όταν ένα σχήμα σκυλάδικου δεν πήγαινε και πολύ καλά, το αφεντικό έσπαγε το κεφάλι του να βρει έναν τρόπο να γυρίσει τούμπα την κατάσταση. Μια από τις πιο συνηθισμένες λύσεις ήταν η ένταξη στο σχήμα ενός ονόματος “κράχτη” στη μαρκίζα. Κάποια σέξι ηθοποιός βιντεοταινίων σε ένα “μουσικοχορευτικό σώου ευρωπαϊκών προδιαγραφών” ας πούμε. Ή κάποιος ηθοποιός επιθεώρησης σε ένα “σώου πίστας”. Το έχει κάνει και η Νατάσα Γερασιμίδου στο Χρυσό Βαρέλι και ο Γιώργος Παπαζήσης στο Καν Καν. Όμως θα περίμενε κανείς να ακούσει την κουβέντα “Παρέες έχει; Θα φέρει κόσμο;” στο γραφείο ενός θεατρικού παραγωγού;

Τα τελευταία χρόνια έχουμε δει πάνω στη σκηνή την Κατερίνα Ζαρίφη, τη Μαίρη Συνατσάκη στο Hair, ακόμη και τον Πέτρο Κωστόπουλο είδαμε στο Grease. Η Ζαρίφη αποφάσισε να ασχοληθεί με το θέατρο γιατί έκανε την Ελένη Μενεγάκη να ξεκαρδίζεται κάθε πέντε λεπτά στην εκπομπή της. Παρακολουθώντας λίγο την “Ελένη”, παρατηρεί κανείς πως δεν μιλάμε και για το πιο δύσκολο πράγμα στον κόσμο. Η επαφή του Κωστόπουλου με το θέατρο αρχίζει και τελειώνει στις παλιές του δηλώσεις πως “όταν η Μαντόνα συναντάει Ρωμιούς, τους λέει πάντα για εκείνο τον τρελό τύπο που έχει κάτι περιοδικά στην Ελλάδα που πολύ τον γουστάρει”.

Και να σκεφτεί κανείς πως στις αρχές της δεκαετίας του ογδόντα, η Αλίκη Βουγιουκλάκη έλεγε με καμάρι πως χρειάστηκε να δουλέψει πολύ σκληρά για να πείσει τους Άγγλους παραγωγούς της Εβίτα να της δώσουν τα δικαιώματα. Σήμερα αυτοί που κάποτε έχτισαν καριέρες κράζοντας τα κινηματογραφικά της νιαουρίσματα, τώρα βγάζουν μεροκάματο πατώντας ξεδιάντροπα πάνω στον μύθο της. 

“Ένα θεατρικό έργο πρέπει να σου δίνει να σκεφθείς κάτι. Όταν βλέπω ένα έργο και το καταλαβαίνω με τη πρώτη, τότε ξέρω ότι δεν είναι και πολύ καλό.” – T. S. Eliot

“Το έργο ήταν τόσο κακό, που και οι ίδιοι οι ηθοποιοί έφυγαν πριν από το τέλος.” – Marcel Pagnol

Αν μιλούσαμε για (χαμηλού προϋπολογισμού) σειρές στο Open (Beyond) με αντίστοιχα καστ (και παρόμοια λογική), κανείς δεν θα γκρίνιαζε. Τώρα όμως που είναι θεατρικές παραστάσεις; Γιατί μας ξενίζουν τόσο; Στην τελική, όπως είχε πει ο Billy Wilder, “ένα κακό θεατρικό έργο κατεβαίνει και ξεχνιέται, αλλά στις ταινίες δεν θάβουμε τους νεκρούς μας». Μικρό το κακό λοιπόν;

Το θέατρο -όταν είναι κακό- σου αφήνει μια αίσθηση σωματικού πόνου. Πρόκειται για μια οδυνηρή εμπειρία, νιώθεις πως κάποιος σου χώνει βελόνες στα χέρια και στα πόδια σου. Γιατί όμως; Προφανώς γιατί έχουμε υψηλότερες απαιτήσεις από αυτό. Υπάρχουν άνθρωποι που έχουν θυσιάσει τη ζωή τους για αυτό, άνθρωποι που δεν θα μάθουμε ποτέ τα ονόματα τους. Αριστουργήματα που έχουν γραφτεί και που βρίσκονται εδώ και χρόνια ξεχασμένα και σκονισμένα σε κάποιο συρτάρι. Στην Αθήνα παίζονται περισσότερες παραστάσεις από όσες μπορεί να δει ο πιο πωρωμένος θεατρόφιλος. Κάποιες θα έπρεπε να τις γνωρίζουμε όλοι.

Στα χρόνια της κρίσης (της νέας μας πραγματικότητας δηλαδή) δεν γυρίζονται πια πενήντα (κακά) σήριαλ τον χρόνο. Η κακή τηλεοπτική τους αισθητική μεταφέρθηκε στο θέατρο. Ένας γνώριμος τίτλος, μερικά τραγουδάκια να ξεσκάσει ο κοσμάκης και κάποια ονόματα κράχτες να φέρουν τις παρέες τους,  τα καψούρια τους ή ακόμη και τους ακόλουθούς τους στο Ίνσταγκραμ. Και όλο αυτό το πανηγύρι καταπίνει με ευκολία προσπάθειες, ταλέντα, ανθρώπους-κινητές εγκυκλοπαίδειες του παγκόσμιου θεάτρου.

Πάντα υπήρχε το κακό θέατρο. Ποτέ όμως δεν ήταν τόσο θρασύ. Όταν η Γιούλη Ηλιοπούλου υποδύθηκε την Νταϊάνα έπεσε το κράξιμο της δεκαετίας. Όταν ο Φασουλής ανακοίνωσε τη ζωή του Ωνάση με τον ίδιο, την Παπουτσάκη και τη Ματσούκα, κάποιοι μίλησαν για το “θεατρικό γεγονός της επόμενης χρονιάς.” Τι διαφέρει; Είναι τελικά όλα θέμα budget και δημοσίων σχέσεων; Στο θέατρο όχι. Τουλάχιστον δεν θα έπρεπε. Συγγνώμη για το κράξιμο Γιούλη. Ήσουν πολύ μπροστά τελικά και αποδείχτηκε πως όλοι το ζήλεψαν αυτό που ρεζίλεψαν.

“Καλύτερα να δίνεις παράσταση μπροστά σε άδειες καρέκλες παρά μπροστά σε άδεια πρόσωπα.” – Alec Guinness